Pustynia Błędowska ponownie zamieniła się w wyjątkową przestrzeń spotkania z historią. W dniach 4–5 lipca 2026 roku na Róży Wiatrów odbył się Przystanek Żywej Historii „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności. Tobruk 1941”, który zgromadził licznych miłośników historii, rekonstrukcji oraz całe rodziny szukające niecodziennej formy edukacji.
Organizatorami wydarzenia byli Instytut Pamięci Narodowej oraz Gmina Klucze, przy wsparciu wielu partnerów i instytucji zaangażowanych w popularyzację historii Wojska Polskiego.
Największym zainteresowaniem cieszyło się sobotnie widowisko rekonstrukcyjne, podczas którego ponad 200 rekonstruktorów odtworzyło wydarzenia związane z obroną Tobruku oraz walkami prowadzonymi przez Samodzielną Brygadę Strzelców Karpackich. Dynamiczne sceny bitewne z udziałem pojazdów wojskowych oraz dział i armat pozwoliły widzom przenieść się do realiów kampanii północnoafrykańskiej z 1941 roku. Kulminacją inscenizacji były epizody przedstawiające operację „Crusader”, która doprowadziła do przerwania oblężenia Tobruku.
Atrakcją wydarzenia był również przelot zabytkowego samolotu An-2 „Wiedeńczyk”, przygotowany we współpracy z Muzeum Lotnictwa Polskiego, który wzbudził ogromne zainteresowanie zgromadzonej publiczności.
Podczas wydarzenia uczestnicy mogli korzystać z bogatej oferty edukacyjnej. Na odwiedzających czekały stoiska IPN, Wojska Polskiego, Muzeum Armii Krajowej, Muzeum Lotnictwa Polskiego, Nadleśnictwa Olkusz oraz firmy COBI. Nie zabrakło warsztatów dla dzieci, pokazów, gier edukacyjnych, prezentacji sprzętu wojskowego oraz możliwości rozmów z historykami i rekonstruktorami.
Dużą popularnością cieszyła się również mobilna księgarnia IPN, oferująca publikacje historyczne i najnowsze wydawnictwa Instytutu. W plenerowym kinie wyświetlano produkcje poświęcone szlakowi bojowemu polskich żołnierzy, w tym serial „Szlaki Nadziei. Monte Cassino” oraz filmy z cyklu „Wojenna Odyseja Antka Srebrnego”.
Program obejmował także spotkanie historyczne poświęcone losom Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich. Zaproszeni goście przedstawili drogę polskich żołnierzy walczących na pustyniach Afryki Północnej oraz przypomnieli znaczenie ich wkładu w działania aliantów podczas II wojny światowej.
Ważnym punktem obchodów była uroczystość przy pomniku w Kolbarku, poświęcona pamięci żołnierzy 2. Korpusu Polskiego – Franciszka i Romana Barczyków. W ceremonii uczestniczyli przedstawiciele Instytutu Pamięci Narodowej, władz samorządowych, środowisk kombatanckich oraz mieszkańcy regionu, oddając hołd uczestnikom walk o wolność Polski.
Dwudniowe wydarzenie pokazało, że historia może być przedstawiana w atrakcyjny i angażujący sposób. Rekonstrukcje, pokazy sprzętu, działalność edukacyjna oraz spotkania z pasjonatami historii stworzyły wyjątkową atmosferę, dzięki której uczestnicy mogli lepiej poznać losy polskich żołnierzy walczących pod Tobrukiem.
Przystanek Żywej Historii „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności. Tobruk 1941” był nie tylko widowiskową rekonstrukcją wydarzeń sprzed 85 lat, ale również okazją do upamiętnienia odwagi i poświęcenia żołnierzy Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich oraz przypomnienia ich miejsca w historii II wojny światowej.
